Skip to main content

Προσφυγικό: Ένα Παγκόσμιο πρόβλημα, ή πρόβλημα δικό τους;

Προσφυγικό: Ένα Παγκόσμιο πρόβλημα, ή πρόβλημα δικό τους;
Φιλεύσπλαχνοι άραγε, η μήπως υποκριτές εν τέλει;
Ένα δράμα διαδραματίζεται γύρω μας. Ένα δράμα που βιώσαμε και εμείς στο πρόσφατο παρελθόν.
Αφού το βιώσαμε, νοιώθουμε άραγε τον πόνο που νοιώθουν όλοι εκείνοι, οι απελπισμένοι στοιβαγμένοι στα σαπιοκάραβα της ελπίδας;
Είμαι σίγουρος πως μέχρι πριν λίγες μέρες δεν τους νοιώθαμε καθόλου και ο πόνος τους ήταν άγνωστος σε εμάς, γιατί ήταν οι λαθρομετανάστες, οι αράπιες που θα έρχονταν να μας φάνε τα επιδόματα και το βιός μας.
Ανεβάζαμε, αλλά και προωθούσαμε χαλκευμένες φωτογραφίες, μερικοί μάλιστα συνεχίζουν και σήμερα αυτή την προσπάθεια, διοχετεύοντας φωτογραφίες από πλήθος Ασιατών (Πακιστάν, Ινδία, Μπαγκλαντές) ως λαθρομετανάστες στην Κω και απαιτούν από τις αρχές να κλείσουν τα σύνορα.
Οι Σύριοι πρόσφυγες στην Κω και στη Μυτιλήνη, φωνάζουν «τζιχάντ» και λέμε πως είναι μουσουλμάνοι τζιχαντιστές που ήρθαν να καταλάβουν την χώρα μας. Δεν μπήκαμε στον κόπο να μάθουμε τι εννοούν όταν φωνάζουν τζιχάντ.
 
Αναδημοσιεύαμε την φωτογραφία μιας γυναίκας που κρατούσε ακριβό τηλέφωνο και ειρωνικά την αποκαλούσαμε «η πρόσφυγας με το ακριβό κινητό» και διερωτώμασταν πως γίνεται μια πλούσια που έχει λεφτά και ακριβό κινητό, να βρίσκεται ανάμεσα σε λαθρομετανάστες, και καταλήγαμε στο συμπέρασμα πως, είναι όλα μια σκευωρία και μια οργανωμένη προσπάθεια της Τουρκίας για να κατακλείσει την χώρα μας με μουσουλμάνους.
Ω Θεέ μου τι δυστυχία, ένα βρέφος εκβράστηκε πνιγμένο στις ακτές της Τουρκίας. Τι δράμα, τι τραγωδία!
 
Μας διαφεύγει βέβαια το γεγονός πως το βρέφος πριν πνιγεί, βρισκόταν μέσα σε ένα σαπιοκάραβο γεμάτο λαθρομετανάστες. Ξεχνάμε πως και το ίδιο το βρέφος λαθρομετανάστης ήταν.
Ξαφνικά αγαπήσαμε τους λαθρομετανάστες και τους είπαμε πρόσφυγες, φροντίσαμε να μάθουμε και το δράμα που περνούσε η οικογένεια του βρέφους. Μάθαμε με κάθε λεπτομέρεια τις συνθήκες κάτω από τις οποίες πνίγηκε το βρέφος. Επιρρίψαμε ευθύνες σε όλες τις αρχές εξουσίας για τον πνιγμό του βρέφους.
 
Ξεχνάμε βέβαια πως, ο ξεριζωμός δεν είναι επιλογή αλλά εξαναγκασμός. Η προσφυγιά δεν ξεχωρίζει βρέφη, ούτε γέρους, άνδρες ή γυναίκες.
Αφού λοιπόν ξεχάσαμε τον πόνο του πρόσφυγα, ας φέρουμε την προσφυγιά στην μνήμη μας, έστω για λίγο, μέσα από μια ιστορική αναδρομή.
Η προσφυγοποίηση και η βίαιη μετακίνηση πληθυσμών είναι γνωστή στον άνθρωπο από αρχαιότατων χρόνων.
Οι πρώτοι κάτοικοι της Κύπρου «Ετεοκύπριοι» έφτασαν στην Κύπρο με αυτοσχέδιες σχεδίες πολύ πιθανόν από την περιοχή όπου σήμερα βρίσκεται η Συρία.
Οι Έλληνες «άποικοι» της Κύπρου, οι Αχαιοί, έφτασαν εδώ ως πρόσφυγες φοβισμένοι από την κάθοδο άλλων ελληνικών φύλων.
Εβραίοι πρόσφυγες έφτασαν στην Κύπρο λίγο αργότερα. Οι Εβραίοι εκείνοι, δημιούργησαν την δική τους κοινότητα που διαλύθηκε μετά από εξέγερση κατά την Ρωμαϊκή περίοδο. Χιλιάδες σφαγιάστηκαν και πολλοί άλλοι από φόβο εγκατέλειψαν την Κύπρο.
Μέσα από την παράδοση μας, μαθαίνουμε πως συχνά σε καιρούς ξηρασίας, αρκετοί Κύπριοι εγκατέλειπαν την πατρίδα τους προς αναζήτηση καλύτερης ζωής σε άλλα μέρη, μετανάστες δηλαδή.
Βίαιη μετακίνηση είχαμε και στη περίπτωση της Αγίας Ελένης που έφερε κόσμο από άλλα μέρη όταν βρήκε το νησί ακατοίκητο. (Βίαιη, γιατί κανείς δεν εγκαταλείπει το σπίτι και το βιός του εν καιρώ ειρήνης)
Βίαιη ήταν και η μετακίνηση των Κυπρίων από τον Ιουστινιανό τον Β’ που τους πήγε στη Κύζικο ή Νέα Αρτάκη.
Στην Κύπρο είχαμε εκτοπισθέντες κατά τις Αραβικές επιδρομές. Δηλαδή πρόσφυγες μέσα στην ιδία τους την πατρίδα. Την ίδια περίοδο είχαμε και βίαιη μετακίνηση πληθυσμού προς τα μέρη της Συρίας.
Κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας, η Κύπρος δέχτηκε μεγάλο κύμα προσφύγων που έφτασαν εδώ από τον Λίβανο, την Συρία, Αρμενία, Καραμανιά, διωγμένοι από τους Άραβες. Εκείνοι οι πρόσφυγες δημιούργησαν τις κοινότητες των Μαρωνιτών, των Αρμενίων και των Λατίνων.
Οι Άγιοι της εκκλησίας της Κύπρου που φέρουν το προσωνύμιο Αλαμάνος, ήταν μοναχοί και ιερωμένοι που έφτασαν εδώ ως πρόσφυγες από την Καραμανιά την ίδια εκείνη περίοδο.
Στον 20ον αιώνα η Κύπρος φιλοξένησε πρόσφυγες από την Μικρά Ασία μετά την Μικρασιατική καταστροφή.
Κατά την διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, έφτασαν εδώ πρόσφυγες από τα Δωδεκάνησα.
Η Δερύνεια τότε φιλοξένησε πρόσφυγες από την Χίο.
Την ίδια περίοδο έφτασαν στην Κύπρο Εβραίοι πρόσφυγες από την Ευρώπη. Στη διαδρομή οι Άγγλοι εντόπιζαν και ανέκοπταν τις βάρκες που τους μετέφεραν και αφού τους αποβίβαζαν τους έκλειναν σε Στρατόπεδα Συγκέντρωσης στον Καράολο βόρεια της Αμμοχώστου και στην περιοχή της Δεκέλειας.
Κάποιοι Κύπριοι με βάρκες φυγάδευαν κρυφά τους πρόσφυγες εκείνους, έναντι αμοιβής βέβαια.
Η τουρκική εισβολή το 1974 ανάγκασε χιλιάδες Κύπριους να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους και να γίνουν πρόσφυγες μέσα στην ίδια τους την πατρίδα. Οι Ελληνοκύπριοι φοβισμένοι μετακινήθηκαν νότια και οι Τουρκοκύπριοι εξαναγκασμένοι από την ηγεσία τους μετακινήθηκαν βόρεια. Γύρω στις 25 χιλιάδες Ελληνοκύπριοι που έμειναν εγκλωβισμένοι στα χωριά τους, εξαναγκάστηκαν από τους Τούρκους να τα εγκαταλείψουν λίγο χρόνο αργότερα.
Τότε υπήρξαν μερικές περιπτώσεις Ελληνοκυπρίων που έναντι αμοιβής βοηθούσαν τους Τουρκοκύπριους στην μετακίνηση τους.
Σύμφωνα με υπάρχοντα στοιχεία, μετά την τουρκική εισβολή 700 Κύπριοι επικαλέστηκαν την προσφυγική τους ιδιότητα για να εισέλθουν στον Καναδά. Ανάλογος ήταν και ο αριθμός εκείνων που ως πρόσφυγες εισήλθαν στην Αυστραλία. Σίγουρα τέτοιες περιπτώσεις είχαμε και στην Αγγλία, Αμερική, Ελλάδα και αλλού.
 
Αξίζει να αναφερθεί πως, εκείνη την περίοδο είχαμε αρκετούς Κύπριους οικονομικούς μετανάστες που αναζήτησαν δουλειά στην Βουλγαρία, την Τσεχοσλοβακία, Ελλάδα και σε όλες τις Αραβικές χώρες.
Μεγάλο κύμα προσφύγων δέχτηκε η Κύπρος κατά τον πόλεμο στον Λίβανο την περίοδο 1975 -1976.
Λιβανέζοι πρόσφυγες μέσα σε βάρκες έφταναν καθημερινά στην Κύπρο. Ήμουν μαθητής στην Λάρνακα τότε και σχολνώντας πήγαινα στην Μαρίνα όπου έβλεπα τις βάρκες που έφταναν φορτωμένες τρομοκρατημένους πρόσφυγες.
Πολλοί από εκείνους τους πρόσφυγες έφυγαν για άλλα μέρη, ήταν όμως αρκετοί εκείνοι που έμειναν στην Κύπρο και η συνεισφορά τους στην ανοικοδόμηση της πατρίδας μας και στην ανάκαμψη της οικονομίας μας ήταν πολύ σημαντική.
Όλες οι μετακινήσεις προσφύγων που ανάφερα πιο πάνω έγιναν με βάρκες, σαπιοκάραβα όπως αυτές τις θαλασσοπνίκτρες που βλέπουμε καθημερινά σήμερα.
Μόνο η προσφυγοποίηση των Κυπρίων το 1974 δεν έγινε με βάρκες και αυτό λόγω της γεωγραφικής θέσης της Κύπρου. Είναι εις γνώσιν μου δυο περιπτώσεις ανθρώπων που προσπάθησαν να διαφύγουν με βάρκες αλλά δεν έφτασαν ποτέ στον προορισμό τους, αφού στη διαδρομή εντοπίστηκαν από τους Τούρκους και ανακόπηκαν.
 
Σκεφτήκαμε καμιά φορά, γιατί ένας άνθρωπος να μπαίνει σε μια θαλασσοπνίκτρα σαπιόβαρκα;
Γιατί έχουμε την εντύπωση πως, ένας άνθρωπος παίζει την ζωή του κορόνα γράμματα για ένα επίδομα;
Είναι τελικά το επίδομα πολυτιμότερο της ζωής; Ή μήπως μάθαμε στο χρήμα εμείς και νομίζουμε πως όλοι το ίδιο κάνουν;
Θυμάστε τις εξεγέρσεις που γίνονταν πριν τρία –τέσσερα χρόνια για τα παχυλά επιδόματα των λαθρομεταναστών; Τι έγιναν όλοι εκείνοι που διαμαρτύρονταν, γιατί σώπασαν, που χάθηκαν;
Μήπως έφυγαν οι Αιτητές Ασύλου ή μειώθηκαν τα επιδόματα;
Παρεμπιπτόντως να αναφέρω πως, τα τελευταία 3 χρόνια γύρω στις 25,000 Κύπριοι έχουν αναζητήσει μια καλύτερη ζωή σε άλλα μέρη. Οικονομικοί μετανάστες δηλαδή. Δεν ξέρω αν στην περίπτωση μας είναι δόκιμος ο όρος «λαθρομετανάστης» σίγουρα όμως «ο ξένος» θα το ακούνε συχνά εκεί που πήγαν.
Με όσα είδαμε πιο πάνω είμαι της πεποίθησης πως εμείς οι Κύπριοι θα πρέπει να είμαστε πιο ευαίσθητοι και να αντιμετωπίζουμε το θέμα των προσφύγων με ειλικρίνεια και ανθρώπινη ευαισθησία.
Είναι κατανοητό πως η μαζική μετακίνηση ανθρώπων δημιουργεί προβλήματα στους τόπους εισδοχής τους, που με την σωστή διαχείριση όμως μπορούν να αντιμετωπιστούν.
 
Είναι επίσης κατανοητό πως η παρουσία πολλών αγανακτισμένων ανθρώπων στον ίδιο χώρο, δημιουργεί, προστριβές, εντάσεις και προβλήματα που και αυτά μπορούν να λυθούν με την σωστή προσέγγιση.
Ας δούμε το πρόβλημα στη σωστή του διάσταση και με ειλικρίνεια να το αντιμετωπίσουμε.
Οι τρόποι υπάρχουν. Θέληση χρειάζεται.
Βίκτωρ Καραγιάννης
.


Comments

Popular posts from this blog

Το Ναυάγιο του SS Porlock Hill

Το Ναυάγιο του SS Porlock Hill : Μια Ιστορική, Τεχνική και Επιχειρησιακή Ανάλυση (Δερύνεια, 1951) Περίληψη ( Abstract ): Η παρούσα έκθεση εξετάζει το ναυάγιο του βρετανικού πλοίου τύπου Liberty , SS Porlock Hill , το οποίο σημειώθηκε τον Δεκέμβριο του 1951 στις ακτές της Αμμοχώστου. Αναλύονται τα τεχνικά αίτια της δομικής αστοχίας, το γεωπολιτικό πλαίσιο, οι επιχειρήσεις διάσωσης και οι τοπικές μαρτυρίες για την περισυλλογή εμπορευμάτων και οπλισμού από τους κατοίκους της Δερύνειας και της Αμμοχώστου. 1. Ταυτότητα του Πλοίου και Τεχνικά Χαρακτηριστικά Πριν το συμβάν, το σκάφος αποτελούσε μέρος της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας της μεταπολεμικής περιόδου. Όνομα Πλοίου: SS Porlock Hill (Πρώην SS Sabik). Τύπος: Liberty Ship (γνωστά για τη μαζική παραγωγή τους κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο). Ιδιοκτησία: Counties Ship Management Co. Ltd. (Συμφερόντων Ρεθύμνη & Κουλουκουντή). Φορτίο: Άνθρακας, ξυλεία ( timber ), τρόφιμα και στρατιωτικό υλικό. Π...

Η Συγκλονιστική Συμβολή της Κύπρου και της Δερύνειας στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο

28η Οκτωβρίου: Το "ΟΧΙ" της Ελλάδας και η Συγκλονιστική Συμβολή της Κύπρου και της Δερύνειας στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο Τιμούμε σήμερα την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου 1940, την ημέρα που η Ελλάδα είπε το μεγάλο "ΟΧΙ" απέναντι στο ιταλικό τελεσίγραφο, αποφασίζοντας να αντισταθεί στον φασισμό του Μουσολίνι και στον ναζισμό του Χίτλερ. Ενώ η βύθιση του Αντιτορπιλικού «Έλλη» τον Αύγουστο του 1940 δεν στάθηκε ικανή αιτία πολέμου για την τότε κυβέρνηση Μεταξά, το τελεσίγραφο λίγους μήνες αργότερα δεν άφησε περιθώρια. Ο Ελληνικός λαός κλήθηκε να υπερασπιστεί την πατρίδα στο Αλβανικό Μέτωπο. Ωστόσο, η Κύπρος, ως Βρετανική Αποικία, είχε ήδη μπει στον πόλεμο νωρίτερα, στις 3 Σεπτεμβρίου 1939 , μόλις η Μεγάλη Βρετανία κήρυξε τον πόλεμο ενάντια στη Γερμανία. Η Μαζική Συμμετοχή και το Κυπριακό Σύνταγμα Η απόφαση των Ελλήνων να αντισταθούν βρήκε τους Κυπρίους ενεργούς, με την κατάταξη να ξεκινά ήδη από τον Οκτώβριο του 1939. Οι χιλιάδες Κύπριοι που εντάχθηκαν στον Αγ...

«Στη Δερύνεια παίζανε βόλεϊ πριν καν εφευρεθεί το άθλημα: Η ιστορία μιας μεγάλης παράδοσης»

Από τον «Βουνό» της Δερύνειας στην Παγκόσμια Αθλητική Σκηνή: Μια Ιστορική Αναδρομή της Πετοσφαίρισης Εισαγωγή Η ιστορία της πετοσφαίρισης (βόλεϊ) συχνά διδάσκεται ως ένα γραμμικό χρονικό που ξεκινά από τις Ηνωμένες Πολιτείες στα τέλη του 19ου αιώνα. Ωστόσο, μια βαθύτερη έρευνα στα αρχεία της Ανατολικής Μεσογείου και ειδικότερα της Κύπρου, αποκαλύπτει μια πιο σύνθετη εικόνα. Η εξέλιξη του αθλήματος στη Δερύνεια και την ευρύτερη επαρχία Αμμοχώστου αποτελεί ένα μοναδικό παράδειγμα πολιτισμικής ανταλλαγής, κοινωνικής ανθεκτικότητας και εθνικής ταυτότητας. 1. Οι Πρωτόγονες Απαρχές: Ο «Βουνός» της Δερύνειας (1880) Πριν ο William G . Morgan καταγράψει τους επίσημους κανόνες του " Mintonette " το 1895, οι σπόροι ενός παρόμοιου αθλήματος είχαν ήδη φυτευτεί στην Κύπρο. Το καλοκαίρι του 1880, το 2ο Τάγμα των Lancashire Fusiliers υπό τον Αντισυνταγματάρχη John Davis , κατέφυγε στην τοποθεσία «Βουνός» στα υψώματα της Δερύνειας για να προστατευτεί από τη μαλάρια, τον διαβόητο ...